Wstecz
Poradnik Klienta
Informacje podane w przystępny sposób.

Komu należy się zachowek i w jaki sposób oblicza się wysokoś …

13 stycznia 2021

Zachowek jest uprawnieniem bliskich krewnych spadkodawcy do żądania zapłaty konkretnej kwoty od osób, które nabyły prawo do spadku. Prawo do zachowku może zostać zrealizowane przez wniesienie pozwu o zapłatę zachowku lub w wyniku pisemnej ugody dotyczącej zapłaty zachowku.

Zgodnie z art. 991 § 1 Kodeksu cywilnego zachowek przysługuje: zstępnym, małżonkowi i rodzicom spadkodawcy, jeżeli byliby powołani do spadku z ustawy. Zstępnym jest każdy kolejny potomek tej samej osoby, czyli jej dziecko, wnuk, prawnuk, itp.

By obliczyć wysokość kwoty należnego zachowku, w pierwszej kolejności należy ustalić ułamek wartości udziału spadkowego przypadający osobie uprawnionej. W przypadku, kiedy jest ona trwale niezdolna do pracy, jak również w sytuacji, kiedy zstępny jest osobą małoletnią, ułamek ten wynosi 2/3 wartości udziału spadkowego, który by przypadał mu zgodnie z dziedziczeniem ustawowym. W innym przypadku należny jest zachowek w postaci połowy wartości udziału spadkowego, jaki przypadłby osobie uprawnionej w dziedziczeniu ustawowym.

Następnie należy obliczyć czystą wartość spadku oraz wartość darowizn, które podlegają doliczeniu. Czysta wartość spadku to aktywa spadkowe pomniejszone o pasywa spadkowe. Do zachowku nie dolicza się zapisów zwykłych, poleceń. Należy jednak doliczyć darowizny i zapisy windykacyjne, których dokonał spadkodawca. Nie wszystkie darowizny uwzględniane są jednak w obliczeniach, ponieważ pomija się na przykład drobne darowizny zwyczajowo przyjęte w danych stosunkach.

Warto jednak dodać, iż zgodnie z art. 992 Kodeksu cywilnego w ustaleniu ułamkowego udziału spadkowego, który to jest podstawą do obliczania zachowku, należy uwzględnić również spadkobierców uznanych za niegodnych i spadkobierców, którzy odrzucili spadek. Pomija się natomiast spadkobierców wydziedziczonych oraz tych, którzy dziedziczenia się zrzekli.

Reasumując, konkretna wartość kwoty zachowku, która przysługuje danej osobie, uzależniona jest między innymi od jej indywidualnej sytuacji.

Bibliografia:

Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny, t.j. Dz. U. z 2020 r. poz. 1740.

Potrzebujesz innych informacji?
Szukaj
Artykuły tego autora